18 juni 2009 De term 'ideagora' komt u misschien niet direct bekend voor, maar u heeft er vast weleens één bezocht. Misschien bent u zelfs wel lid.

In de, uit het Grieks afkomstige, ideagora worden mensen wereldwijd gelinkt om de openbaar gestelde informatie via een kennissysteem te bewerken. YouTube, Wikipedia en LinkedIn zijn ideagora's evenals het Research & Development Innocentive-platform en de nog niet gelanceerde Nederlandse Open Leermaterialenbank van de VO-raad. Steeds meer leerlingen en docenten maken gebruik van verschillende innovatieve kennissystemen. Informatie ligt voor het oprapen, wordt bewerkt en ligt niet meer vast in één lesboek. Docenten moeten daarom bij het samenstellen van lesmateriaal én het aanbieden van lesstof hiermee rekening houden.

Leerlingen zijn al lang niet meer beperkt tot voorgeschreven boeken of lesmaterialen bij het voorbereiden van examens en het schrijven van een scriptie. De nieuwe (web)generatie bezoekt verschillende webpagina’s en toetst informatie vaak via digitale netwerken om zo de eenvoudig gevonden bronnen vervolgens rustig te remixen. Als docenten zelf gebruik maken van een digitaal open kennissysteem leren zij vernieuwde leermethodes van leerlingen te begrijpen. Daarnaast biedt een open kennissysteem voor docenten een kans om lesmateriaal eenvoudig te actualiseren, te delen en te verrijken met behulp van inzichten van collega’s. Als docenten lesstof via een open kennissysteem aanbieden, leren ze leerlingen op een eenvoudige manier de stof met elkaar te bespreken, te bewerken en te verwerken. Leerlingen worden zo begeleid in het ontdekken van de waarde van een bron. Dit alles verrijkt het onderwijs.

De vraag is natuurlijk of de kwaliteit van informatie door volledig open kennissystemen toeneemt. Wie bewaakt immers de kwaliteit bij een onbeheerd open kennissysteem? Hier wordt in het veld verschillend over gedacht. Volgens de meeste experts neemt de informatievoorziening echter toe, door het leggen van dit soort open verbindingen. Het wordt eenvoudiger om informatie met elkaar te vergelijken, te bediscussiëren en direct te verifiëren. En doordat anderen jouw kennis openbaar toetsen, valt te betogen dat de kwaliteit van informatie ook eerder toe- dan afneemt.

Maar wie er zeker van wil zijn dat de gebruikers over voldoende kennis beschikken, kan binnenkort terecht op een speciaal voor docenten members only kennisnetwerk. Dit netwerk van de VO-raad is bedacht door de gebruiker, kent leden en een beheerder die informatie eerst toets op kwaliteit, voor het openbaar beschikbaar te stellen. Docenten krijgen hierbij nog steeds de gelegenheid om zelf lesmateriaal op te stellen, te bewerken en te ontvangen, maar hun informatie wordt eerst getoetst op kwaliteit.

Ik ben benieuwd of u al lid bent van de Open Leermaterialenbank of dat u een voorkeur heeft voor een volledig open kennissysteem. Misschien laat u leerlingen zelfs al via open kennissystemen kennis vergaren. Laat u het even weten? U weet mij vast te vinden.

Met dank aan Alares De open kennisomgeving (www.alares.nl)

Door Myra Zweekhorst, programmaleider Innovatieproject